Chứng mất ngủ

Trước khi tìm hiểu chứng mất ngủ, chúng ta cần biết 2 vấn đề có liên quan đến chứng mất ngủ, đó là sự mệt mỏi và nghỉ ngơi.
chung-benh-mat-ngu

Chứng mất ngủ không chỉ gặp ở người cao tuổi

1. Chứng mệt mỏi
Các nhà nghiên cứu cho biết, sự mệt mỏi là triệu chứng do nhiều nguyên nhân tác động hoặc ảnh hưởng, không phải tự có gây rối loạn. Sự mệt mỏi phần lớn do tác động tay chân hoặc trí óc quá sức, cũng có thể do đau ốm từ triệu chứng sơ sài nhất là cảm lạnh cho đến những bệnh nghiêm trọng nhất như ung thư, bệnh liệt kháng (AIDS/SIDA) hợp lại mà thành. Sự mệt mỏi thường là dấu hiệu sớm nhất báo cho biết sức khỏe có vấn đề và từ đây sinh ra mất ngủ.
– Mất ngủ được diễn tiến dưới nhiều hình thức: thức đêm, bệnh tiểu đường, huyết áp cao, tiểu đêm, dị ứng, viêm loét dạ dày, đau răng, đau khớp xương, nhức đầu kinh niên.
– Mất ngủ do thất tình gồm: lo lắng, sợ sệt, quá vui, giận hờn, than khóc, thù ghét, yêu thương quá độ làm cho mất ngủ. Cuối cùng sự mất ngủ biến thành hội chứng rối loạn về tâm lý, làm suy nhược cơ thể, mệt nhọc, căng thẳng về thần kinh, buồn chán hay thất vọng, lâu dần dẫn tới chứng mất ngủ kinh niên.
– Mất ngủ còn do ăn uống quá no, ăn nhiều chất béo, uống rượu, uống trà, uống cà phê, hút thuốc lá, tuổi già, phụ nữ trước và sau thời kỳ mãn kinh. Chúng gây ra sự kích thích làm hưng phấn thần kinh, tạo ra hình thái ngủ gật, chập chờn tỉnh giấc hoặc thức trắng đêm. Nói tóm lại, sự mệt mỏi gây ra chứng mất ngủ và mất ngủ gây ra sự mệt mỏi. Cái này có thể là nguyên nhân của cái kia hoặc ngược lại.

2. Sự nghỉ ngơi:

Trước hết cần hiểu rằng tất cả mọi hoạt động và chức năng của cơ thể được kiểm soát bằng bộ não. Não quan tâm và điều hành mọi thứ, từ các tế bào, mô, đến các cơ quan tim, phổi, gan, mật, dạ dày, ruột, cơ quan sinh lý, suy nghĩ, nói, nghe, hiểu, và cả chuyện nghỉ ngơi hay ngủ suốt 24/24giờ một ngày. Vì vậy não cần nghỉ ngơi để khôi phục sức lực. Vậy nghỉ ngơi bằng cách nào? Bằng cách tạm ngưng các sinh hoạt về mắt, tai, miệng, lưỡi, tay chân dưới hình thức bất động tạm thời. Nhiều người bối rối giữa chữ “nghỉ ngơi” và “ngủ”, thường đồng hóa như nhau. Không phải vậy. Mặc dù cả hai rất quan trọng nhưng không giống nhau. Tiến sỹ tâm lý học Harvey Diamond Hoa Kỳ giải thích: Điều kiện của ngủ xảy ra là chỉ khi nào sự ý thức dừng lại. Nói rõ hơn, nghỉ ngơi là một thời kỳ cơ thể gián đoạn sự hoạt động để nó có điều kiện tự phục hồi năng lực. Vậy bằng cách nào? Nhắm mắt lại, thả lỏng tâm tư hoặc tập trung cái nhìn bên trong vào một tụ điểm mà Phật giáo gọi là thiền và Công giáo gọi là tĩnh tâm. Có 4 dạng nghỉ ngơi:
1 – Nghỉ ngơi về vật chất là hình thức ngưng hoạt động, ngồi hoặc nằm để thư giãn cơ thể.
2 – Nghỉ ngơi về phân tích là hình thức nhắm mắt lại để tránh mọi điều nhận xét bằng mắt
3 – Nghỉ ngơi về cảm xúc, là hình thức ngưng dùng đầu óc suy diễn mọi vấn đề.
4 – Nghỉ ngơi về tinh thần, là hình thức ngưng so sánh, phân biệt bằng tư tưởng.
Nhưng dù nghỉ ngơi bằng cách nào thì yếu tố tạm dừng hoạt động là quan trọng nhất và nghỉ ngơi có giá trị như ngủ. Nghĩa là dù mất ngủ mà được nghỉ ngơi đầy đủ thì việc ngủ tốt hay mất ngủ không có gì nghiêm trọng. Nhiều nhà tâm lý học cho rằng nghỉ ngơi đầy đủ và đúng cách còn quan trọng hơn ngủ rất nhiều, bởi vì ngủ mà hoảng loạn, la hét, mớ, co giật, là những hiện tượng không bình thường của cơ thể trong khi nghỉ ngơi đạt tới chỗ tĩnh lặng thì cơ thể luôn luôn được cân bằng, sảng khoái. Trái lại, thiếu sự nghỉ ngơi theo yêu cầu thì chứng mất ngủ sẽ xuất hiện.
Vậy thì tìm hiểu chứng mất ngủ là đi tìm nguyên nhân gây ra chứng mất ngủ để từ đây chúng ta cố gắng cải thiện, sửa chữa cho hoàn hảo. Hãy giải quyết nguyên nhân một cách triệt để.
3. Đông y với chứng mất ngủ
Đông y xếp chứng mất ngủ vào phạm vi chứng “Thất miên”. Chứng này thường kèm theo chóng mặt, đau đầu, hồi hộp hay quên phần nhiều có liên hệ tới chức năng thần kinh.
Đông y chia chứng mất ngủ ra làm 4 nguyên nhân bệnh lý:
1 – Do lo nghỉ và lao động nhiều làm hại đến tâm tình, huyết dịch hao tổn, không dưỡng được tâm dẫn đến tâm thần không yên thành mất ngủ.
2 – Do cơ thể suy nhược hay đau yếu lâu ngày khiến thận âm hao tổn không nuôi dưỡng được tâm, tâm hỏa khô nóng, thần trí không yên gây ra mất ngủ.
3 – Do ăn uống không tiết độ, thức ăn đình trệ trong trường vị lâu ngày thành đàm nhiệt uất lấp bên trong gây nhiễu đọng nên nằm không yên giấc.
4 – Do kinh động bất ngờ làm nhiễu loạn thần trí, sợ sệt, nằm ngủ là mớ, hoảng loạn rồi mất ngủ.
Muốn chữa chứng mất ngủ, Đông y căn cứ vào 2 yếu tố: Hư và Thực. Thực phần lớn do đờm nhiệt ngăn trở trong phủ, cách trị phải thanh nhiệt, hóa đàm, hòa trung. Chứng hư phần lớn thuộc âm huyết thiếu ở trong Tâm, Tỳ và Can thận, cách trị là bổ khí huyết, tư âm giáng hỏa.
Theo Y học Luận trị

Bình luận

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Video

Tag